به گزارش پایگاه خبری تحلیلی کانون سبحان، استان لرستان در حالی به استقبال فصل بارش میرود که بررسی نقشههای هواشناسی، تغییرات معناداری را در الگوهای جوی پائیز و اوایل زمستان پیشرو نشان میدهد.
گرمایش جهانی و اثرات پدیده «النینو»، چشمانداز بارشی امسال را به سمت سامانههای رگباری و زودهنگام سوق داده که از نیمه مهرماه تمامی پهنههای سردسیر و گرمسیر استان را تحتتأثیر قرار میدهد. این شرایط جوی ناپایدار، بخش کشاورزی استان را در مرحلهای حساس قرار داده است؛ چرا که زمانبندی بارشها با دوره حساس برداشت محصولات استراتژیکی نظیر چغندرقند و سیبزمینی همزمان شده و مدیریت این همنشینی، بیش از هر زمان دیگری به انضباط اجرایی نیاز دارد.
در همین راستا، سازمانهای مسئول در حال ابلاغ پروتکلهای پیشگیرانه به مدیریتهای شهرستانی هستند تا از وقوع خسارات احتمالی به مزارع و زیرساختها جلوگیری کنند.
تقابل النینو با تقویم زراعی لرستان
اداره کل هواشناسی با اعلام صدور هشدارهای ۴۸ تا ۷۲ ساعته، کشاورزان را به پایش مداوم سامانههای اطلاعرسانی فراخوانده است. همزمان، سازمان جهاد کشاورزی با تمرکز بر چالشهای لجستیکی برای حملونقل ۶۳۰ هزار تن محصول، موضوعاتی نظیر ایمنسازی حریم رودخانهها و تأمین ناوگان کامیونی را در دستور کار قرار داده تا شاید بتواند توازن میان برداشت محصول و مدیریت بحرانهای طبیعی پیشرو را برقرار کند.
زینب اکبری معاون اداره کل هواشناسی لرستان در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی سفیرافلاک باتکیهبر تحلیل آخرین نقشهها و مدلهای هواشناسی بلندمدت، چشمانداز بارشی پائیز و اوایل زمستان جاری در استان را نرمال و فراتر از نرمال پیشبینی کرد.
هشدارهای جوی و ماهیت بارشهای زودهنگام
بر اساس این تحلیلها، بارشهای امسال با ماهیتی زودهنگام از نیمه دوم مهرماه آغاز شده و تمامی نقاط سردسیر و گرمسیر استان را در برمیگیرد.
وی با اشاره به تأثیر مستقیم گرمایش جهانی بر الگوهای بارشی، تغییر ماهیت بارشها به سمت رگبارهای کوتاه اما شدید را یکی از پیامدهای این تغییر اقلیم دانست که برخلاف بارشهای متناوب گذشته، میتواند در برخی مناطق منجر به وقوع سیلاب شود.
معاون اداره کل هواشناسی با تأکید بر تأثیر پدیده «النینو» در سال جاری، احتمال وقوع سیلابهای نقطهای و محلی را دور از انتظار ندانست و بر لزوم اطلاعرسانی دقیق در این زمینه تأکید کرد.
وی در خصوص وضعیت دمایی پائیز نیز با اشاره به دورههای آماری بلندمدت اظهار داشت: افت محسوس دما در مهرماه بهندرت رخ میدهد و معمولاً کاهش قابلتوجه دما از ابتدای آبانماه آغاز میشود؛ مدلهای جوی نیز برای پائیز امسال کاهش محسوس دما را نشان نمیدهند و حتی احتمال افزایش دما نسبت به نرم بلندمدت وجود دارد.
مدیریت میدانی در نبود تقویم دقیق
معاون اداره کل هواشناسی استان درباره مدیریت فعالیتهای کشاورزی باتوجهبه عدم قطعیت مدلهای پیشبینی، افزود: باتوجهبه فاصله زمانی تا شروع بارشهای زودهنگام، ارائه زمان دقیق برای پایان عملیات برداشت محصول امکانپذیر نیست؛ اما هماهنگی مستمر با سازمان جهاد کشاورزی برقرار است و هشدارهای جوی حداقل ۴۸ تا ۷۲ ساعت قبل از وقوع سامانهها صادر خواهد شد.
وی دسترسی به اطلاعات دقیق هواشناسی را برای هم استانیها و کشاورزان تسهیل شده دانست و تصریح کرد: مردم برای دریافت بولتنهای تخصصی (۱۲۰ روزه، کشاورزی، جادهای و کوهستان) به پرتال اداره کل هواشناسی استان مراجعه کنند. همچنین سامانه هواگوی ۱۳۴ بهصورت تلفنی، آخرین اخبار و وضعیت جوی استان را به طور مستمر در اختیار مردم قرار میدهد.
بسیج امکانات در سازمان جهاد کشاورزی
بابایی معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی نیز در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی سفیرافلاک با اشاره به پیشبینیهای هواشناسی در خصوص پدیده «النینو» اظهار داشت: تاکنون جلسات متعددی با سیستم ستادی سازمان، ادارات تابعه و مدیریتهای جهاد کشاورزی شهرستانها جهت اتخاذ تمهیدات لازم برگزار شده است. بهتمامی ادارات و مدیریتها ابلاغ شده تا بر اساس وظایف محوله، آمادگی کامل داشته و راهکارهای کارشناسی را در مجموعه هدف خود برآورد و عملیاتی کنند.
وی در تشریح اقدامات پیشگیرانه افزود: جابهجایی محصولات از محیطهای روباز به سیلوها، اطلاعرسانی به کشاورزان جهت جمعآوری سریع الکتروپمپها، شناورها و پمپها از حریم رودخانهها پس از اتمام آبیاری، و همچنین مستحکمسازی دریچههای ورودی و خروجی کانالهای آبیاری مزارع برای پیشگیری از آبگرفتگی و خسارات احتمالی، از جمله اقدامات ضروری است. در بخش زراعت نیز بهویژه در دیمزارها، برنامهریزی لازم برای تأمین نهادهها و تسریع در روند کشت صورتگرفته است.
چالش بزرگ حملونقل ۶۳۰ هزار تن محصول
بابایی با بیان اینکه امسال ۷ هزار و ۹۸۰ هکتار زیر کشت چغندر و ۵ هزار و ۷۰۰ هکتار زیر کشت سیبزمینی قرار دارد، تصریح کرد: تکمیل دوره رشد این محصولات ضروری است و برداشت زودهنگام باعث بروز خسارتهای کمی و کیفی خواهد شد. پیشبینی میشود ۲۸۰ هزار تن سیبزمینی و ۳۵۰ هزار تن چغندر تولید شود.
وی با اشاره به چالش همیشگی ناوگان حملونقل در فصل برداشت پائیزه گفت: باتوجهبه اینکه استانهای همجوار نیز همزمان اقدام به برداشت محصولات میکنند و ظرفیت ناوگان حملونقل استان محدود است، هرساله با مشکلاتی مواجه هستیم. برای رفع این چالش، با کشاورزان عمده کار جهت پیگیری تأمین ماشینآلات از استانهای مرکزی از جمله اراک و قم رایزنی شده و نامهای نیز برای استانداری در حال تنظیم است تا موضوع از طریق مدیریت ارشد استان برای تسریع در تأمین ناوگان پیگیری شود.
معاون بهبود تولیدات گیاهی تأکید کرد: به مدیریت شهرستانها ابلاغ شده تا به کشاورزان اطلاعرسانی کنند نسبت به تهیه انبار اقدام کرده و در صورت برداشت، محصول خود را در مسیر جادههای آسفالته دپو کنند چرا که متأسفانه در سیستم اداری، انبار و امکانات خاصی بدین منظور وجود ندارد. برای حمل این حجم از محصول، با فرض کامیونهای ۱۵ تنی، به ۴۲ هزار سرویس کامیون در بازه زمانی دوماهه نیاز داریم که به معنای تأمین روزانه ۷۰۰ دستگاه کامیون است.
بابایی تصریح کرد: تنها مرجع جبران خسارات احتمالی، صندوق بیمه محصولات کشاورزی است و امکانات دیگری برای این منظور وجود ندارد. پدیده النینو معمولاً در بازههای دو تا هفتساله (به طور متوسط هر پنج سال یکبار) تکرار میشود و امسال نیز بر منوال دورههای گذشته سپری خواهد شد؛ امیدواریم مشکل خاصی پیش نیاید و شاهد بارندگیهای مناسب باشیم، اما حفظ آمادگی و اجرای تمهیدات لازم الزامی است.
در نهایت، مدیریت پائیز پیشرو فراتر از هشدارهای معمول، به یک همافزایی عملیاتی در میدان عمل نیاز دارد. اینکه تغییرات اقلیمی به سمت بارشهای رگباری و سیلآسا گرایش یافته، زنگ خطری است که نشان میدهد شیوههای سنتیِ کشاورزی دیگر پاسخگوی نوسانات جوی نیست و باید جای خود را به تقویمهای دقیق و مبتنی بر پایشهای لحظهای بدهد.
اگر زنجیره لجستیک برای جابهجایی محصولاتِ در آستانه برداشت بهخوبی مدیریت نشود و کشاورزان نیز پروتکلهای حفاظتی را جدی نگیرند، بخش بزرگی از بازدهیِ مزارع در مسیر غافلگیریهای جوی از دست خواهد رفت.
در این میان، عبور از این شرایط بدون خسارت چشمگیر، تنها در سایه نظارت مستمر اجرایی و پایبندی به دستورالعملهای فنی میسر است؛ تا بدینوسیله، نزولات جوی پائیز، بهجای تبدیلشدن به سیلابهای خسارتبار، در خدمت ارتقای منابع آبی و پایداری تولیدات کشاورزی استان قرار گیرد.
انتهای خبر/
